Fai uns días, cambiamos as nosas sesións de filosofía para nenos habituais e lanzámonos á piscina (bueno, neste caso máis ben ao mar) cunha sesión de xogar a pensar partindo dun vídeo.
Con este fermoso conto de Pixar falamos de protección, sobreprotección, emocións, non rendirse ante os problemas, axudar aos amigos, pensar para buscar solucións aos problemas, chorar non axuda, deixar que nos equivoquemos porque explorando tamén se aprende, facerlle as cousas aos demais non axuda porque asi non aprenden, etc.
Gustou tanto que tivemos que velo e comentalo varias veces e. . . estou segura de que si non o poño no blogue me piden o libro de reclamacións! ! !
Xa estamos de volta e. . . temos tanto conto que non facemos máis que escoitar contos que nos inspiran para facer distintas actividades.
Por exemplo, xa que iniciamos o proxecto adicado á granxa, un día subimos á Biblioteca do cole a escoitar o conto da Ovella Carlota e outro día fomos a contar o conto da Galiña Marcelina.
Despois falamos destes e outros animais que podemos atopar na granxa.
Estivemos contando 7 contos de ratos que nos inspiraron para facer debuxos preciosísimos.
Seguimos contando os contos da "mariquita Juanita" e coñecendo a todos os amigos e amigas da nosa famosa xoaniña.
Desta vez, tocou coñecer a Norma a formiga, con ela fixemos unha interesante sesión de xogar a pensar na que falamos da amizade, de como portarnos cos amigos e amigas, das cousas que lles regalamos e cando, de prantas orixinais como o dente de león, etc.
Como vedes, rematamos ilustrando o conto á nosa maneira.
Tamén coñecimos a Luís e Luísa, dúas miñocas moi simpáticas que ían casar. Falamos de como nos vestimos e peinamos para ir a festas e sitios elegantes, de cando procede levar un agasallo aos anfitrións ou anfitrionas de según que eventos, da conveniencia de non ir a un sitio se non fomos invitados, etc.
A conversa foi moi interesante, pois son moi ocurrentes e hai algúns con moitas ganas de poñer gravata e incluso sombreiro! ! ! ja, ja, ja...
Vestimos elegante a un invitado á cerimonia do casamento e, por suposto, non esquecimos poñerlle un agasallo para que levase.
E, por último, aínda que non é un conto pero si un libro, fixemos unhas etiquetas moi chulas con forma de lápis para poñer nos nosos caderniños de mate.
Xa queda pouco para rematar o curso e facendo contas decidín que os contos de Juanita e as sesións de filosofía para nenos (xogar a pensar) que tiña previstas son demasiadas para poder facelas con calma e que sexan realmente produtivas para eles/as.
Hai cousas que vale a pena facer ben ou non facelas.
Polo tanto, por este curso rematamos as nosas sesións adicadas a Juanita e aos seus amigos, e o próximo curso no primeiro trimestre retomaremos os contos e as sesións que nos faltan con calma e ilusións renovadas.
Ímosvos amosar as nosas últimas sesións.
Coñecimos a Luci a luciérnaga.
Falamos da actitude de Luci axudando ás fadas e reflexionamos:
- Qué sentimos cando necesitamos axuda e atopamos a alguén que nos axude? e cando non atopamos a ninguén que nos axude?
- É importante axudar a outros? Por qué? Cómo nos sentimos cando axudamos a outros?
- Qué pasaría si nunca ninguén axudase aos demais?
Debuxamos a Luci, a luciérnaga.
Juanita pregúntalle a Luci si ten medo á escuridade e nós aproveitando falamos do medo á escuridade e doutros medos que teñen eles/as.
Aproveitamos para desplazarnos pola aula con luz como se fósemos Luci e ás escuras como se fósemos Juanita e comparamos ambas formas de desplazarse.
Falamos da luz de Luci, a luciérnaga e comparámola con distintos tipos de luces naturais ( sol, estrelas, luna) e artificiais ( farolas, coches, velas).
Juanita ao principio da historia confunde a Luci cunha estrela, aproveitamos para observar e comentar un cadro onde aparecen estrelas: Noite estrelada de Vicent Van Gogh.
Logo facemos a nosa propia versión do mesmo.
Coñecemos a Leticia, a cigarra.
Leticia cantaba mooooooi alto pero Juanita aínda que iso molestáballe era capaz de aceptalo sen enfadarse. Falamos das cousas que non nos gustan dos demais pero que somos capaces de aceptar e das que non podemos aceptar.
A conversa derivou en falar de veciños molestos que petan todos os días porque non para de martillar. . . e eu entendinos perfectamente e encantoume a solución de escondelles as ferramentas. . . ja, ja, ja... foi divertidísimo.
Como Juanita da consellos a Leticia para que se coide, verbalizamos consellos de saúde que poden ser bos para nós: comer froita e verdura, dormir moito, tomar leite, non xogar ao bruto, dar a man para cruzar, etc. A teoría sábena. . . non estou tan segura de que cumplan todo o que dixeron pero. . . o que importa é a intención.
Propúxenlles debuxar a canción que canta Leticia a cigarra e para inspirarse deitáronse no chan cómod@s e relaxad@s para escoitar música de Tchaikovsky: Cascanoces (Danza china) e os cantos dunha cigarra de verdade.
Despois debuxaron a canción de Leticia, cada un/unha como a imaxinaba, pero tod@s moi fermosa.
Xa por último, observamos e comentamos un cadro relacionado coa música.
Para esta ocasión eleximos o cadro de Edgar Degas: a canción do can.
Despois coa imaxe a cor do cadro, tentamos recortala en catro pezas e formar un puzzle colocando cada peza no lugar correcto.
Os resultados foron dispares, pois os cadro tiña moitos detalles nos que había que fixarse e había que prestar moita atención, pero ao final conseguímolo tod@s.
Con todos os traballiños que plasmamos individualmente en papel faremos un libriño que próximamente levaremos a casa. Mágoa non poder levar tamén as conversas, pois de como empezamos ata estas alturas de curso a evolución nótase moito e as ideas que xurden ás veces son xeniais.
Coñecimos a Guillermo, o grilo saltarín e así foi como o debuxamos falando con Juanita.
Guillermo salta moi alto, por iso buscamos en internet distintos tipos de saltos (esquiando, bailando, coa bici, etc) e falamos da actitude de Guillermo que axuda a Juanita a saltar e tamén a levantarse cando cae.
Ademais, como Guillermo xoga con Juanita, tentamos atopar xogos no cadro de Bruegel "Xogo de nenos".
Juanita recoñece que non sabe saltar como Guillermo.
Falamos das cousas que non somos capaces de facer e da nosa actitude cando isto sucede.
Plasmamos parte das nosas reflexións e afrontamos con sentido do humor o que non somos capaces de facer.
Coñecimos tamén a Carlos o colibrí e fixemos uns debuxos marabillosos nos que aparece con Juanita.
Xa vedes que estamos feitos uns artistas ! ! !
Falamos do traballo de Carlos o colibrí dando bicos ás flores e non había acordo sobre si lles parecía divertido ou aburrido. Pensamos noutros traballos que coñecíamos e que nos gustaban.
Observamos o cadro de Henri Rousseau: Pescadores.
Tardamos en darnos conta da profesión que estaban desempeñando.
Carlos o colibrí coñece todas a flores e nós tamén pensamos en todas as flores que coñecemos.
Logo tentamos escribir o nome dalgunhas.
Por último, coñecimos a Tania a araña.
Resaltamos a actitude de Juanita que da as grazas a Tania por regalarle a súa tea.
Falamos das ocasións nas que debemos dar as grazas ou decir por favor.
Representamos algunhas esceas do conto.
Debuxamos a Tania na súa casa.
Falamos dos distintos tipos de vivenda que coñecíamos : iglús, tipis, rascaceos, etc.
Tamén da xente que non ten cartos e non pode vivir nunha casa como as nosas.
Vimos unha foto das favelas de Brasil. Ao principio non sabían de qué se trataba pero pouco a pouco fomos descubrindo que as casas non tiñan cristais nas fiestras, que tiñan as fachadas rotas, que había lixo tirado na rúa, que os tellados non estaban en bo estado, etc.
Pensamos nas comodidades que temos nós nas nosas casas e que non teñen as persoas que viven en casas como as da foto
Reflexionamos moito, na medida en que a nosa idade nos deixa claro, pero teñen bastante empatía e un corazón moi grande para ser tan pequenos.
Tamén falamos das dinstntas "casas" que teñen os animais: tea para as arañas, o mar para os peixes, a colmena para as abellas, etc.
Aqui vos deixamos un resumo en imaxes destes momentos nos que xogamos a pensar cos amigos de Juanita.
Antes da nada, quixera contarvos que a pasada semana cambiámonos de sitio de novo. Os cambios agora son encamiñados a que sexamos capaces de facer traballos colaborativos e que nos axudemos uns aos outr@s, sen competir para rematar antes, preocupándonos de tod@s os membros do noso equipo. Este vai sendo o resultado. . .
Grazas ás historias da "Mariquita Juanita" e ao traballo que facemos partindo doutros contos (dos que pedimos aos Reis Magos, por exemplo), cos que traballamos emocións e aprendemos a poñernos no lugar das outras persoas, cada vez razonamos un pouquiño mellor.
Esta semana, lembramos os xirasois que vimos a semana pasada e falamos do que precisan as plantas para medrar. Logo observamos o xacinto que temos na clase, ao que lle cambiamos o cacharriño xa fai tempo porque as súas raices medraban moito.
Falamos dos cambios que foi experimentando o nosos xacinto ata que lle medrou a flor e tamén do que precisou para medrar.
Logo plasmamos todas as nosas reflexións sobre o tema nun traballiño individual.
Así se foi transformando co paso do tempo.
Preparamos a plantilla onde ímos pegar os debuxos da evolución da nosa planta.
Recortamos as imaxes e pegámolas ordeadamente seguindo a secuencia cronolóxica.
Novamente, voltamos a buscar as cores de Juanita e os peixes en obras de arte.
Esta vez , buscamos outra vez a cor vermella e xogamos a pensar co cadro de Matisse "A danza".
As ideas comezan a xurdir rápidamente: son vermellos como os músicos do outro día, tampouco teñen roupa, están collidos da man, están xogando á roda, están xogando ao corro da pataca, mentras xogan á roda cantan, tamén bailan collidos da man, están contentos, están pasándoo ben, están no patio, ou están no parque, etc.
Logo, reproducimos á nosa maneira o cadro.
Aprendimos unha palabra nova: o verbo comparar.
Comparamos unha silla cunha mesa, pensamos e verbalizamos as súas semellanzas e diferenzas. Logo comparamos a dúas amigas da clase e pensamos e falamos das súas semellanzas e diferenzas.
Xa por último, comparamos a Juanita cos peixes do lago, observámolos e falamos das súas semellanzas e diferenzas. Rematamos a sesión plasmando ( con moooooito esforzo) nun traballo individual parte das nosas conclusións.
Seguimos lendo os contos da "Mariquita Juanita" e poñendo os nosos cerebriños a pensar.
Esta vez tocou ler a historia de: "Los peces rojos del lago".
O que imos contar agora son distintas sesións de xogar a pensar que fomos facendo nos últimos días, algunhas son da semana pasada e outras anteriores, pero fun xuntando para que vos teñan sentido e entendades as nosas inquedanzas e conversas e o traballo que se está a facer.
Tras ler o conto conversamos sobre como Juanita sinte curiosidade porque non coñece aos peixes, pero tamén sinte medo cando estes achéganse a ela. Falamos de cómo nos sentimos nós cando alguén descoñecido se achega a nós e do que convén que fagamos nestes casos.
Conversamos das semellanzas e diferenzas entre Juanita e os peixes do lago: cores , formas, hábitat no que viven, etc. Tamén das semellanzas e diferenzas entre nós.
Debuxamos aos peixes do lago.
A semellanza máis grande que atopamos entre Juanita e os peixes son as súas cores: vermella e negra.
Buscamos a cor negra na arte e para iso observamos e falamos dobre dous cadros:
- O cadro de Lucas Cranach: Retrato de nena.
Observan detidamente e comezan a falar: vai vestida de negro, leva capa como Caperucita pero negra, ten a cara rara, leva no pelo unha cinta negra, ten os brazos cruzados, a roupa é fea, non viste coma nós, non nos gusta, etc.
- O cadro de Paul Klee: Príncipe Negro.
Jacobo ofrécese a ler o nome do cadro para tod@s. Observan detidamente e a conversa xurde rápidamente, gústalles máis ( é curioso ver como teñen o gusto tan claro e definido sendo tan pequenos) e teñen moitas ideas.
Xurden ideas como: é unha persoa morenita, ten que vivir noutro país, ten unha diadema, non pode ser diadema porque é un príncipe, é unha coroa, ten un colar moi grande e brillante, na man leva unha cuncha da praia, non é unha cuncha da praia que é un trozo de pan, non é nada diso porque na man leva unha froita, vese o sol redondo, non é o sol que é a lúa porque está escuro e é de noite, tampouco é a lúa o que pasa é que vese un planeta, é Marte porque é vermello, non é Marte porque ten que ser Saturno, Saturno non pode ser porque non ten aneis, daquela é o planeta Terra.
Chegados a este punto interveño: Si o que se ve ao lonxe é o planeta Terra... ¿daquela en qué planeta está o principe? A resposta por maioría foi que era un marciano e vivía noutro paneta, pero non decidiron cal.
Que conversas tan marabillosas ! ! !
Deixamos o tema das cores e as obras de arte de momento, propóñolles coñecer outras xoaniñas e comparar o seu comportamento co de Juanita. Este foi o vídeo que vimos, unha das curtametraxes da serie minúsculo:
Definitivamente, tod@s coinciden en que estas xoaniñas non teñen moi boa educación e non se comportan nada ben, pensan cómo se sinten eles/elas cando os demais se portan mal con eles e tentan poñerse no lugar dos compañeir@s.
Logo disto tentamos facer a nosa propia obra de arte, facemos con rotuladores unhas xoaniñas diferentes á do conto e ás do vídeo.
Retomamos o tema das cores de Juanita e dos peixes do lago, todos están dacordo en que a cor que máis aparece é a vermella. Buscamos a cor vermella en obras de arte e conversamos sobre os seguintes cadros:
- O cadro de Matisse: Mesa servida.
Saen as ideas: Casi todo é vermello, o mantel é igual que a parede, a mesa ten comida, a mesa está preparada para comer, non é a hora de comer porque a señora vai merendar, é certo porque no plato ten froita, non é froita que son patacas e tomates e sí que vai comer, a señora non vai vestida de vermello, na parede hai un cadro tamén, non é un cadro porque é unha fiestra aberta, pola fiestra vese o parque que hai fóra, o parque non ten columpios pero ten árbores, etc.
-O cadro de Matisse: A música.
Xurden as ideas observando o cadro: As persoas non teñen roupa, están coloreadas de vermello, non é vermello porque é como un laranxa, o fondo é azul clarito e oscuro, o fondo é azul e verde e as persoas vemellas, están tocando instrumentos, están tocando un violín e unha frauta, en realidade son un violín e unha trompeta, hai dous músicos e os outros escoitan sentados como fixemos nós no concerto do outro día, si pero neste concerto hai menos xente, están vermellos porque tomaron moito o sol, non é porque o pintor os quixo colorear así, etc.
Noutra sesión lembramos o conto dos peixes do lago e como Juanita marchou voando asustada ata un xirasol, falamos dos xirasois, das súas características e onde se atopan e buscamos xirasois no arte.
- Un día falamos do cadro de Diego Rivera: Nena con xirasois.
Observando o cadro xurdiron ideas como: a cor que máis aparece é a amarela, a nena é moreniña e ten trenzas, está plantando xirasois, non os está plantando realmente os está colocando nun xarrón, para plantar necesita sementes, para plantar necesita terra, o fondo é azul, a nena está preparando un ramo nunha maceta, a nena non está plantando xirasois, colleu xirasois no campo e os quere poñer de adorno, sacou os xirasois do xarrón e agora os está colocando ben para que queden bonitos, etc.
- Tamén vimos a obra de Paul Gauguín: Xirasois sobre unha silla.
Con esta obra non tiñan tan claro qué era o que pintou o artista e dicían cousas como: son xirasois, son margaridas, son xirasois nun xarrón encima dunha silla, non é unha silla eu creo que é un sillón, é un sofá, as flores están nunha bolsa como as da basura, necesitan terra para medrar, na silla hai unha manta branca, non é unha manta porque é unha sábana, na parede hai un cadro dunha señora, agora sí que é un cadro e non unha fiestra como o outro día, as flores están nun xarrón desos grandes e así ( cos brazos separados indicando ancho) como os que hai nas tendas, etc.
- Na seguinte sesión buscamos o cadro de Vincent Van Gogh: Xarrón con doce xirasois.
Nesta ocasión para estar máis cómod@s cambiamos a asamblea de sitio e colocámonos diante da pizarra dixital para ver e conversar mellor, así xurdiu a gran pregunta: Profe, si estamos mejor así y es más divertido. . . ¿por qué no lo hacemos así siempre? . Asi que. . . estamos valorando cambiar a asamblea de ubicación . . . ejem. . .
Mateo escribe para tod@s no buscador de Google para atopar o cadro.
É difícil resumir todas as nosas inquedanzas nunhas poucas fotos e ás veces non teño fotos das asambleas porque eu tamén estou nelas , conversando, tirándolles da lingua, tentando facelos pensar . . . e non é fácil estar a todo.
As fotos desta asamblea especial son "cortesía" do profe Óscar que fai de "paparazzi" cando nós estamos enfrascados nas nosas conversas. Grazas! ! !
As ideas xurden partindo da observación do cadro: Son xirasois, non son todos amarelos, algún polo medio é vermello, están nun xarrón, o xarrón está nunha mesa, ten algo escrito o xarrón ( dígolles que é o nome do pintor), pois que sitio máis raro para poñer o nome, algunhas flores vense verdes, o fondo é azúl, hai doce xirasois, os xirasois teñen pipas que comemos, etc.
Recreamos o cadro como verdadeir@s artistas.
Explicar todo o que sucede na nosa aula día tras día ás veces non é doado, pero agardamos que esto sirva para que coñezades un pouco mellor o que facemos, xa que moitos comentades nas titorías que os pequen@s non contan moito. . . ou nada. . .
Agora un vídeo, tomade asento e collede palomitas ! ! !
Pensando con Juanita on PhotoPeach
Nos próximos días tentarei publicar as fotos da celebración do Día de Rosalía o pasado 24 de febreiro.
